# سوره ذاریات

> متن کامل سوره ذاریات (بادهای پراکنده‌ساز) به عربی با ترجمه فارسی آیه به آیه، تلاوت 9 قاری و تفسیر کوتاه هر آیه. سورهٔ ذاریات در مکه نازل شده و 60 آیه دارد.…

منبع: https://yasinsurah.com/fa/sureh-adh-dhariyat/  
آخرین به‌روزرسانی: 2026-11-16T00:38:32+03:00

سوره 51 از 114 · جزء 26-27

60 آیه · مکی · ترتیب نزول: 67مین

سورهٔ ذاریات در مکه نازل شده و 60 آیه دارد. قطعیت آخرت و حساب، ویژگی‌های پرهیزگاران و اینکه هدف آفرینش انسان بندگی خداست را بیان می‌کند.

## سوره ذاریات به عربی با ترجمه فارسی

بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ  
به نام الله بخشندۀ مهربان

**1.** وَٱلذَّٰرِيَٰتِ ذَرۡوٗا ﴿١﴾  
ترجمه: سوگند به بادهاى خاک [و باران] ‌افشان

**2.** فَٱلۡحَٰمِلَٰتِ وِقۡرٗا ﴿٢﴾  
ترجمه: و سوگند به ابرهای سنگین‌بار [از باران]

**3.** فَٱلۡجَٰرِيَٰتِ يُسۡرٗا ﴿٣﴾  
ترجمه: و سوگند به کشتی‌های سبک‌سیر

**4.** فَٱلۡمُقَسِّمَٰتِ أَمۡرًا ﴿٤﴾  
ترجمه: و سوگند به فرشتگانی که کارها را [به امر الله] تقسیم می‌کنند

**5.** إِنَّمَا تُوعَدُونَ لَصَادِقٞ ﴿٥﴾  
ترجمه: که آنچه [در مورد پاداش و عذاب] به شما وعده داده شده حقیقت دارد؛

**6.** وَإِنَّ ٱلدِّينَ لَوَٰقِعٞ ﴿٦﴾  
ترجمه: و کیفر و جزا[ی اعمال] قطعاً به وقوع مى‌پیوندد.

**7.** وَٱلسَّمَآءِ ذَاتِ ٱلۡحُبُكِ ﴿٧﴾  
ترجمه: سوگند به آسمان که [با ستارگان آراسته شده، و گویی] دارای راه‌هاست،

**8.** إِنَّكُمۡ لَفِي قَوۡلٖ مُّخۡتَلِفٖ ﴿٨﴾  
ترجمه: كه شما [در مورد پیامبر و قرآن] اختلاف‌نظر دارید.

**9.** يُؤۡفَكُ عَنۡهُ مَنۡ أُفِكَ ﴿٩﴾  
ترجمه: هر کس [از راه حق] بازگردانده شود، از [ایمان به] پیامبر و قرآن نیز بازگردانده خواهد شد.

**10.** قُتِلَ ٱلۡخَرَّٰصُونَ ﴿١٠﴾  
ترجمه: مرگ [و لعنت] بر دروغگویان!

**11.** ٱلَّذِينَ هُمۡ فِي غَمۡرَةٖ سَاهُونَ ﴿١١﴾  
ترجمه: همان كسانى كه در ورطۀ جهل، غافلند.

**12.** يَسۡـَٔلُونَ أَيَّانَ يَوۡمُ ٱلدِّينِ ﴿١٢﴾  
ترجمه: آنان [پیوسته و از روى انكار] مى‌پرسند: «روز جزا چه زمانى است؟»

**13.** يَوۡمَ هُمۡ عَلَى ٱلنَّارِ يُفۡتَنُونَ ﴿١٣﴾  
ترجمه: همان روزى است كه به آتش مجازات مى‌شوند؛

**14.** ذُوقُواْ فِتۡنَتَكُمۡ هَٰذَا ٱلَّذِي كُنتُم بِهِۦ تَسۡتَعۡجِلُونَ ﴿١٤﴾  
ترجمه: [و به آنان گفته می‌شود:] «عذاب خود را بچشید؛ این همان آتشى است كه به شتاب مى‌خواستید».

**15.** إِنَّ ٱلۡمُتَّقِينَ فِي جَنَّٰتٖ وَعُيُونٍ ﴿١٥﴾  
ترجمه: [در روز قیامت،] مسلماً پرهیزگاران در باغ‌هایی [از بهشت] و [كنار] چشمه‌سارها به سر مى‌برند؛

**16.** ءَاخِذِينَ مَآ ءَاتَىٰهُمۡ رَبُّهُمۡۚ إِنَّهُمۡ كَانُواْ قَبۡلَ ذَٰلِكَ مُحۡسِنِينَ ﴿١٦﴾  
ترجمه: آنچه پروردگارشان به آنان عطا كرده است دریافت مى‌دارند؛ زیرا در [زندگیِ] گذشته نیكوكار بوده‌اند.

**17.** كَانُواْ قَلِيلٗا مِّنَ ٱلَّيۡلِ مَا يَهۡجَعُونَ ﴿١٧﴾  
ترجمه: آنان ‌اندكى از شب را مى‌خفتند [و بقیه را به نماز و نیایش مشغول بودند]

**18.** وَبِٱلۡأَسۡحَارِ هُمۡ يَسۡتَغۡفِرُونَ ﴿١٨﴾  
ترجمه: و سحرگاهان [از الله] آمرزش مى‌خواستند

**19.** وَفِيٓ أَمۡوَٰلِهِمۡ حَقّٞ لِّلسَّآئِلِ وَٱلۡمَحۡرُومِ ﴿١٩﴾  
ترجمه: و در اموالشان براى سائل و محروم، حقى [معیّن از صدقه و زکات] بود.

**20.** وَفِي ٱلۡأَرۡضِ ءَايَٰتٞ لِّلۡمُوقِنِينَ ﴿٢٠﴾  
ترجمه: و در زمین نشانه‌ها[ى قدرت الهى] براى اهل یقین پدیدار است؛

**21.** وَفِيٓ أَنفُسِكُمۡۚ أَفَلَا تُبۡصِرُونَ ﴿٢١﴾  
ترجمه: و [نیز] در وجود خودتان، آیا نمى‌بینید؟

**22.** وَفِي ٱلسَّمَآءِ رِزۡقُكُمۡ وَمَا تُوعَدُونَ ﴿٢٢﴾  
ترجمه: و رِزق و روزی‌تان و آنچه [از کیفر و پاداش و خیر و شر که] به شما وعده داده می‌شود، در آسمان است.

**23.** فَوَرَبِّ ٱلسَّمَآءِ وَٱلۡأَرۡضِ إِنَّهُۥ لَحَقّٞ مِّثۡلَ مَآ أَنَّكُمۡ تَنطِقُونَ ﴿٢٣﴾  
ترجمه: سوگند به پروردگار آسمان و زمین كه وعده[ی قیامت و پاداش و عذاب] همچون سخن گفتنتان، حقیقی و قطعى است.

**24.** هَلۡ أَتَىٰكَ حَدِيثُ ضَيۡفِ إِبۡرَٰهِيمَ ٱلۡمُكۡرَمِينَ ﴿٢٤﴾  
ترجمه: [ای پیامبر] آیا داستان میهمانان گرامى ابراهیم به تو رسیده است؟

**25.** إِذۡ دَخَلُواْ عَلَيۡهِ فَقَالُواْ سَلَٰمٗاۖ قَالَ سَلَٰمٞ قَوۡمٞ مُّنكَرُونَ ﴿٢٥﴾  
ترجمه: آنگاه که بر او وارد شدند و سلام گفتند، او گفت: «سلام» [و زیر لب گفت:] «گروهى ناشناسند».

**26.** فَرَاغَ إِلَىٰٓ أَهۡلِهِۦ فَجَآءَ بِعِجۡلٖ سَمِينٖ ﴿٢٦﴾  
ترجمه: آنگاه آهسته نزد خانوادۀ خود رفت و گوساله‌اى فربه [و بریان براى پذیرایى] آورد.

**27.** فَقَرَّبَهُۥٓ إِلَيۡهِمۡ قَالَ أَلَا تَأۡكُلُونَ ﴿٢٧﴾  
ترجمه: [او غذا را] نزد آنان گذاشت [و چند لحظه بعد] گفت: «آیا نمی‌خورید؟»

**28.** فَأَوۡجَسَ مِنۡهُمۡ خِيفَةٗۖ قَالُواْ لَا تَخَفۡۖ وَبَشَّرُوهُ بِغُلَٰمٍ عَلِيمٖ ﴿٢٨﴾  
ترجمه: [چون دست به غذا نزدند] از آنان احساس ترس كرد؛ گفتند: نترس [ما فرشته‌ایم]؛ و او را به [تولد] پسرى دانا بشارت دادند.

**29.** فَأَقۡبَلَتِ ٱمۡرَأَتُهُۥ فِي صَرَّةٖ فَصَكَّتۡ وَجۡهَهَا وَقَالَتۡ عَجُوزٌ عَقِيمٞ ﴿٢٩﴾  
ترجمه: همسرش با فریاد [و شگفتى] پیش آمد و در حالى كه به صورت خود مى‌زد گفت: «پیرزنى نازا [فرزند می‌زاید]؟!»

**30.** قَالُواْ كَذَٰلِكِ قَالَ رَبُّكِۖ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلۡحَكِيمُ ٱلۡعَلِيمُ ﴿٣٠﴾  
ترجمه: [فرشتگان] گفتند: «پروردگارت اینچنین فرموده است؛ و بی‌گمان، او حکیمِ داناست».

**31.** ۞ قَالَ فَمَا خَطۡبُكُمۡ أَيُّهَا ٱلۡمُرۡسَلُونَ ﴿٣١﴾  
ترجمه: [ابراهیم] گفت: «ای فرستادگان [الله،] کار و مأموریت شما چیست؟»

**32.** قَالُوٓاْ إِنَّآ أُرۡسِلۡنَآ إِلَىٰ قَوۡمٖ مُّجۡرِمِينَ ﴿٣٢﴾  
ترجمه: [فرشتگان] گفتند: «ما برای [مجازات] قومی مجرم [و گناهکار] فرستاده شده‌ایم

**33.** لِنُرۡسِلَ عَلَيۡهِمۡ حِجَارَةٗ مِّن طِينٖ ﴿٣٣﴾  
ترجمه: تا سنگ‌هایی از گلِ [سخت‌شده] بر سرشان فروباریم.

**34.** مُّسَوَّمَةً عِندَ رَبِّكَ لِلۡمُسۡرِفِينَ ﴿٣٤﴾  
ترجمه: [سنگ‌هایی] که نزد پروردگارت، برای اسرافکاران، نشان گذاشته شده است».

**35.** فَأَخۡرَجۡنَا مَن كَانَ فِيهَا مِنَ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ ﴿٣٥﴾  
ترجمه: مؤمنانی را که در آن [شهرهای قوم لوط] بودند، [پیش از نزول عذاب] بیرون آوردیم؛

**36.** فَمَا وَجَدۡنَا فِيهَا غَيۡرَ بَيۡتٖ مِّنَ ٱلۡمُسۡلِمِينَ ﴿٣٦﴾  
ترجمه: ولى در آنجا فقط یک خانواده را یافتیم كه [نسبت به اوامر الهی] تسلیم بودند.

**37.** وَتَرَكۡنَا فِيهَآ ءَايَةٗ لِّلَّذِينَ يَخَافُونَ ٱلۡعَذَابَ ٱلۡأَلِيمَ ﴿٣٧﴾  
ترجمه: و در آن [شهرها] براى مردمى كه از عذاب دردناک [الهی] ترس دارند، نشانه‌اى روشن بر جاى گذاشتیم.

**38.** وَفِي مُوسَىٰٓ إِذۡ أَرۡسَلۡنَٰهُ إِلَىٰ فِرۡعَوۡنَ بِسُلۡطَٰنٖ مُّبِينٖ ﴿٣٨﴾  
ترجمه: در [داستان] موسی [نیز نشانه و عبرتی است]؛ آنگاه که او را با دلیلی روشن نزد فرعون فرستادیم.

**39.** فَتَوَلَّىٰ بِرُكۡنِهِۦ وَقَالَ سَٰحِرٌ أَوۡ مَجۡنُونٞ ﴿٣٩﴾  
ترجمه: ولى [فرعون] با تكیه بر قدرتش، روی برگرداند [و حق را نپذیرفت] و گفت: «[این مرد، یا] جادوگر است یا دیوانه».

**40.** فَأَخَذۡنَٰهُ وَجُنُودَهُۥ فَنَبَذۡنَٰهُمۡ فِي ٱلۡيَمِّ وَهُوَ مُلِيمٞ ﴿٤٠﴾  
ترجمه: او را همراه سپاهیانش گرفتیم و به دریا افكندیم [و هلاک کردیم]؛ در حالى كه سزاوار سرزنش بود.

**41.** وَفِي عَادٍ إِذۡ أَرۡسَلۡنَا عَلَيۡهِمُ ٱلرِّيحَ ٱلۡعَقِيمَ ﴿٤١﴾  
ترجمه: در [داستان قوم] عاد [نیز درس عبرتی است]؛ آنگاه که تندبادى بی‌خیر و برکت بر آنان فرستادیم.

**42.** مَا تَذَرُ مِن شَيۡءٍ أَتَتۡ عَلَيۡهِ إِلَّا جَعَلَتۡهُ كَٱلرَّمِيمِ ﴿٤٢﴾  
ترجمه: [تندبادی] که بر هر چه وزید، آن را خاک و خاشاک كرد.

**43.** وَفِي ثَمُودَ إِذۡ قِيلَ لَهُمۡ تَمَتَّعُواْ حَتَّىٰ حِينٖ ﴿٤٣﴾  
ترجمه: در [داستان قوم] ثمود [نیز درس عبرتی است] آنگاه که [توسط پیامبرشان صالح] به آنان گفته شد: «اندکی [از لذت‌های زندگی] بهره‌مند شوید [که تنها سه روز فرصت دارید]».

**44.** فَعَتَوۡاْ عَنۡ أَمۡرِ رَبِّهِمۡ فَأَخَذَتۡهُمُ ٱلصَّٰعِقَةُ وَهُمۡ يَنظُرُونَ ﴿٤٤﴾  
ترجمه: آنان از فرمان پروردگارشان سرپیچی کردند؛ پس در حالی که چشم به راه بودند، بانگ عذاب آنان را فراگرفت.

**45.** فَمَا ٱسۡتَطَٰعُواْ مِن قِيَامٖ وَمَا كَانُواْ مُنتَصِرِينَ ﴿٤٥﴾  
ترجمه: [چنان بر زمین افتادند که] نه توان برخاستن [و گریز] داشتند و نه یاراى دفاع.

**46.** وَقَوۡمَ نُوحٖ مِّن قَبۡلُۖ إِنَّهُمۡ كَانُواْ قَوۡمٗا فَٰسِقِينَ ﴿٤٦﴾  
ترجمه: پیش از آن، قوم نوح را كه گروهى نافرمان بودند [هلاک كردیم].

**47.** وَٱلسَّمَآءَ بَنَيۡنَٰهَا بِأَيۡيْدٖ وَإِنَّا لَمُوسِعُونَ ﴿٤٧﴾  
ترجمه: ما آسمان را به توان [خود] بنا نهادیم و همواره آن را وسعت می‌بخشیم؛

**48.** وَٱلۡأَرۡضَ فَرَشۡنَٰهَا فَنِعۡمَ ٱلۡمَٰهِدُونَ ﴿٤٨﴾  
ترجمه: و زمین را [برای زندگی] گستردیم و چه نیک گستراننده‌ای هستیم!

**49.** وَمِن كُلِّ شَيۡءٍ خَلَقۡنَا زَوۡجَيۡنِ لَعَلَّكُمۡ تَذَكَّرُونَ ﴿٤٩﴾  
ترجمه: و همه چیز را به صورت زوج [= نر و ماده] آفریدیم؛ باشد که [توجه كنید و] پند گیرید.

**50.** فَفِرُّوٓاْ إِلَى ٱللَّهِۖ إِنِّي لَكُم مِّنۡهُ نَذِيرٞ مُّبِينٞ ﴿٥٠﴾  
ترجمه: [ای پیامبر، به مردم بگو:] «به سوى الله بشتابید كه من هشداردهنده‌ای آشکار از جانب او برای شما هستم؛

**51.** وَلَا تَجۡعَلُواْ مَعَ ٱللَّهِ إِلَٰهًا ءَاخَرَۖ إِنِّي لَكُم مِّنۡهُ نَذِيرٞ مُّبِينٞ ﴿٥١﴾  
ترجمه: و در كنار الله معبود دیگرى قرار ندهید كه من از [جانب] او هشداردهنده‌اى آشکار برایتان هستم».

**52.** كَذَٰلِكَ مَآ أَتَى ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِم مِّن رَّسُولٍ إِلَّا قَالُواْ سَاحِرٌ أَوۡ مَجۡنُونٌ ﴿٥٢﴾  
ترجمه: هر پیامبری که بر پیشینیانشان مبعوث شد، همین گونه گفتند: «[او یا] جادوگر است یا دیوانه».

**53.** أَتَوَاصَوۡاْ بِهِۦۚ بَلۡ هُمۡ قَوۡمٞ طَاغُونَ ﴿٥٣﴾  
ترجمه: آیا یكدیگر را به این [کفر و تکذیب] سفارش كرده بودند؟ نه، بلكه مردمی سرکش بودند.

**54.** فَتَوَلَّ عَنۡهُمۡ فَمَآ أَنتَ بِمَلُومٖ ﴿٥٤﴾  
ترجمه: پس [ای پیامبر،] از آنان روی بگردان که تو [به خاطر کفر آنان] هرگز سزاوار سرزنش نیستی.

**55.** وَذَكِّرۡ فَإِنَّ ٱلذِّكۡرَىٰ تَنفَعُ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ ﴿٥٥﴾  
ترجمه: و [پیوسته به آنان] تذكر بده كه قطعاً تذكر براى مؤمنان سودبخش است.

**56.** وَمَا خَلَقۡتُ ٱلۡجِنَّ وَٱلۡإِنسَ إِلَّا لِيَعۡبُدُونِ ﴿٥٦﴾  
ترجمه: و جن و انس را فقط برای این آفریده‌ام که مرا عبادت كنند [و از بندگىِ دیگران سر باز زنند].

**57.** مَآ أُرِيدُ مِنۡهُم مِّن رِّزۡقٖ وَمَآ أُرِيدُ أَن يُطۡعِمُونِ ﴿٥٧﴾  
ترجمه: نه از آنان روزى مى‌خواهم، نه اینكه مرا خوراک دهند؛

**58.** إِنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلرَّزَّاقُ ذُو ٱلۡقُوَّةِ ٱلۡمَتِينُ ﴿٥٨﴾  
ترجمه: [زیرا] الله است که روزی‌رسانِ نیرومند و برقرار است.

**59.** فَإِنَّ لِلَّذِينَ ظَلَمُواْ ذَنُوبٗا مِّثۡلَ ذَنُوبِ أَصۡحَٰبِهِمۡ فَلَا يَسۡتَعۡجِلُونِ ﴿٥٩﴾  
ترجمه: ستمکاران [مشرک نیز] همچون یاران [گذشتۀ] خویش، سهمى از عذاب دارند؛ پس به شتاب [آن را] از من نخواهند.

**60.** فَوَيۡلٞ لِّلَّذِينَ كَفَرُواْ مِن يَوۡمِهِمُ ٱلَّذِي يُوعَدُونَ ﴿٦٠﴾  
ترجمه: واى بر کافران از [عذاب] روزی که به آن وعده داده می‌شوند!

## اطلاعات کوتاه

- **سوره:** 51 از 114
- **معنای نام:** بادهای پراکنده‌ساز
- **شمار آیات:** 60
- **محل نزول:** مکه
- **ترتیب نزول:** 67
- **جزء:** 26-27: آیات 1 تا 30 در جزء 26، آیات 31 تا 60 در جزء 27

## درباره سوره ذاریات

نام سوره از واژهٔ «الذاریات» در آیهٔ نخست گرفته شده که به معنای «پراکنده‌کنندگان غبار» است؛ به نظر بیشتر مفسران مقصود بادها هستند.

سوره در مکه نازل شده و 60 آیه دارد. در مصحف در جایگاه 51 است؛ در جزء 26 آغاز می‌شود و در جزء 27 ادامه می‌یابد. در ترتیب نزول، سورهٔ 67 است. داستان فرشتگانی که مهمان حضرت ابراهیم شدند و آیهٔ 47 که اعلام می‌کند آسمان با قدرت بنا شده و گسترش یافته است، در این سوره‌اند. آیهٔ 56 که می‌گوید جن‌ها و انسان‌ها تنها برای بندگی خدا آفریده شده‌اند، شناخته‌شده‌ترین آیهٔ سوره است.

## زمان نزول سوره ذاریات

سوره در دورهٔ مکه و زمانی نازل شد که مشرکان دربارهٔ آخرت و حساب سخنان متناقض می‌گفتند و پیامبر (ص) را جادوگر یا دیوانه می‌نامیدند. در آیات بیان می‌شود این رفتار منکران تکرار رفتار اقوام پیشین با پیامبرانشان است؛ گویی این سخنان را به یکدیگر سفارش کرده‌اند که همان سخنان را می‌گویند.

برای این سوره، سبب نزول مشخصی که در منابع به طور گسترده پذیرفته شده باشد شناخته نیست. در اواخر سوره به پیامبر (ص) گفته می‌شود از منکران روی بگردانند، اما پند دادن را ادامه دهند؛ زیرا پند به مؤمنان سود می‌رساند.

## موضوعات سوره ذاریات

سوره با سوگند به بادها، ابرهای حامل بار، کشتی‌هایی که به‌آسانی روان‌اند و فرشتگان تقسیم‌کنندهٔ امور آغاز می‌شود؛ اعلام می‌شود وعده درست است و حساب قطعاً رخ خواهد داد. سرانجام کسانی که در این باره دچار تناقض‌اند بیان می‌شود.

ویژگی‌های پرهیزگاران برشمرده می‌شود: شب‌ها اندک می‌خوابند، سحرگاهان آمرزش می‌طلبند و در اموالشان حقی برای درخواست‌کننده و محروم وجود دارد. تأکید می‌شود در زمین و در وجود انسان برای اهل یقین نشانه‌هایی هست و روزی در آسمان است. سپس بشارت فرشتگان مهمان حضرت ابراهیم به او دربارهٔ پسری و فرستاده شدنشان برای هلاک کردن قوم لوط بیان می‌شود. سرانجام فرعون، عاد، ثمود و قوم نوح به‌اختصار یادآوری می‌شود. اعلام می‌شود آسمان با قدرت بنا شده و گسترش یافته و همه چیز جفت آفریده شده است؛ انسان‌ها به شتافتن به سوی خدا دعوت می‌شوند. بیان می‌شود جن‌ها و انسان‌ها تنها برای بندگی خدا آفریده شده‌اند، خدا از آنان روزی نمی‌خواهد و روزی‌دهنده اوست. سوره با هشداری دربارهٔ حال منکران در روزی که به آنان وعده داده شده پایان می‌یابد.

## فضیلت سوره ذاریات

دربارهٔ فضیلت سورهٔ ذاریات روایت صحیحی شناخته نشده است. سخنی که در تفسیرها آمده و بنا بر آن به خواننده این سوره به شمار هر بادی که در دنیا می‌وزد ده ثواب داده می‌شود، بخشی از روایت بلندی است که به ابیّ بن کعب نسبت داده می‌شود؛ ابن حجر آن را ساختگی (موضوع) شمرده است.

در روایتی که ابوداود از عبدالله بن مسعود نقل کرده، آمده است که پیامبر (ص) سوره‌های همسان را دو به دو در یک رکعت می‌خواند و ذاریات همراه با طور یاد می‌شود. آلبانی اصل حدیث را صحیح یافته و یادآور شده که فهرست سوره‌ها ثابت نیست؛ اما شعیب ارنؤوط سند روایت دیگری را که فهرست را در بر دارد قوی دانسته است.

بنا بر روایتی که ابن کثیر می‌گوید از راه‌های بسیار ثابت شده، حضرت علی در کوفه از منبر سوگندهای آیه‌های نخست سوره را به بادها، ابرها، کشتی‌ها و فرشتگان تفسیر کرده است.

توضیحات این سوره برای اپلیکیشن Yasin Suresi نوشته شده است.

## تفسیر سوره ذاریات

توضیح کوتاه همه آیات سوره ذاریات، از ترجمه فارسی «المختصر فی تفسیر القرآن الکریم».

### تفسیر آیات 1 تا 10

**1.** تفسیر: الله به بادهایی که خاک را برافراشته و پراکنده می‌کنند سوگند یاد می‌فرماید.

**2.** تفسیر: و به ابرهایی که آب فراوانی حمل می‌کنند.

**3.** تفسیر: وبه کشتی‌هایی که به سهولت و آسانی در دریاها در حرکت هستند.

**4.** تفسیر: و به فرشتگانی که امور بندگان را که طبق فرمان الله تقسیم می‌کنند.

**5.** تفسیر: که حساب و جزایی که پروردگارتان آن را به شما وعده می‌دهد به‌طور قطع حقیقت است و هیچ تردیدی در آن راه ندارد.

**6.** تفسیر: و حساب بندگان در روز قیامت بدون تردید رخ خواهد داد.

**7.** تفسیر: و الله به آسمان که آفرینش زیبا و راه‌هایی دارد سوگند یاد می‌فرماید.

**8.** تفسیر: که شما - ای ساکنان مکه- به‌طور قطع در سخنی متضاد و ضد و نقیض هستید، گاهی می‌گویید: قرآن سحر است، گاهی می‌گویید: شعر است، و گاهی می‌گویید: محمد ساحری است، و گاهی می‌گویید شاعری است.

**9.** تفسیر: از ایمان به قرآن و پیامبر صلی الله علیه وسلم بازداشته می‌شود کسی‌که بر اساس علم الله از ایمان به آن بازداشته شده باشد؛ زیرا او تعالی می‌داند که او ایمان نمی‌آورد، پس او را به هدایت توفیق نمی‌دهد.

**10.** تفسیر: لعنت بر این دروغگویان که در مورد قرآن و پیامبرشان آن سخنان را گفتند.

### تفسیر آیات 11 تا 20

**11.** تفسیر: همان کسانی‌که در جهالت، از سرای آخرت غافل هستند، و به آن اهمیت نمی‌دهند.

**12.** تفسیر: می‌پرسند: روز جزا چه زمانی است؟ درحالی‌که برای آن عمل نمی‌کنند.

**13.** تفسیر: الله این‌گونه به سوال آنها پاسخ می‌دهد: روزی‌که آنها روی آتش عذاب می‌شوند.

**14.** تفسیر: به آنها گفته می‌شود: عذابتان را بچشید، این همان روزی است که وقتی به آن انذار داده می‌شدید، از روی تمسخر خواستار تعجیل آن بودید.

**15.** تفسیر: قطعاً کسانی که به‌خاطر پروردگارشان با اجرای اوامر و اجتناب از نواهی‌اش پرهیزکاری نموده‌اند در روز قیامت در باغ‌ها و چشمه‌هایی جاری هستند.

**16.** تفسیر: پاداش گرامی‌ای را که پروردگارشان به آنها عطا فرموده می‌گیرند، زیرا قبل ازاین پاداش گرامی در دنیا نیکوکار بودند.

**17.** تفسیر: شب نماز می‌گزاردند، و جز زمانی اندک نمی‌خوابیدند.

**18.** تفسیر: و در سحرگاهان برای گناهان‌شان از الله آمرزش می‌طلبیدند.

**19.** تفسیر: و در اموال‌شان برای گدایان، و برای کسانی‌که به هر سببی از رزق و روزی محروم شده بودند اما از آنها گدایی نمی‌کردند، حقی بود - که داوطلبانه آن را می‌بخشیدند-.

**20.** تفسیر: و در زمین و کوه‌ها و دریاها و رودها و درختان و گیاهان و حیواناتی که الله در آن قرار داده است، دلالت‌هایی بر قدرت الله برای یقین ‌کنندگان است که الله همان آفریننده و شکل‌دهنده است.

### تفسیر آیات 21 تا 30

**21.** تفسیر: و -ای مردم- در خودتان دلالت‌هایی بر قدرت الله است، پس مگر نمی‌بینید که پند بگیرید؟!

**22.** تفسیر: و در آسمان روزی دنیوی و دینی شماست، و در آن خیر و یا شری را که به آن وعده داده می‌شوید است.

**23.** تفسیر: پس سوگند به پروردگار آسمان و زمین که رستاخیز به‌طور قطع حقیقتی بدون تردید است، همان‌گونه که در سخن شما هیچ تردیدی نیست آن‌گاه که سخن می‌گویید.

**24.** تفسیر: -ای پیامبر- آیا خبر فرشتگان مهمان ابراهیم -علیه السلام- که آنان را گرامی داشت به تو رسیده است؟

**25.** تفسیر: آن‌گاه که بر او وارد شدند و به او گفتند: سلام. ابراهیم علیه السلام در پاسخ آنها گفت: سلام. و با خودش گفت: اینها مردمی هستند که آنها را نمی‌شناسیم.

**26.** تفسیر: پس پنهانی به‌سوی خانواده‌اش رفت، و گوساله‌ای سالم و فربه که داشتند آورد؛ به این گمان که آنها انسان هستند.

**27.** تفسیر: پس گوساله را نزدیک آنها گذاشت، و با مهربانی آنها را مورد خطاب قرار داد: آیا غذایی را که برای‌تان تقدیم شده است نمی‌خورید؟

**28.** تفسیر: وقتی که دید نمی‌خورند ترسی از آنها را در وجود خویش پنهان کرد و آنها به ترسش پی بردند. آن‌گاه برای آرام‌کردن او گفتند: نترس، زیرا ما فرستادگانی از جانب الله هستیم، و او را از آنچه خوشحالش می‌کرد باخبر کردند به اینکه پسری صاحب علم فراوان برایش متولد می‌شود. شخص مورد مژده در اینجا اسحاق علیه السلام است.

**29.** تفسیر: وقتی همسر ابراهیم علیه السلام این مژده را شنید درحالی‌که از شادی فریاد و به صورتش سیلی می‌زد جلو آمد، و با تعجب گفت: آیا پیرزنی می‌زاید، به‌علاوه اینکه اساساً نازا بوده است!

**30.** تفسیر: فرشتگان به او گفتند: آنچه را به تو خبر دادیم پروردگارت گفته است، و آنچه را که او تعالی بگوید هیچ بازدارنده‌ای برایش نیست؛ زیرا او تعالی در آفرینش و تقدیر خویش بسیار دانا و از مخلوقاتش و مصالح آنها بسیار آگاه است.

### تفسیر آیات 31 تا 40

**31.** تفسیر: ابراهیم علیه السلام به فرشتگان گفت: ماموریت شما چیست؟ و چه هدفی دارید؟

**32.** تفسیر: فرشتگان در پاسخ او گفتند: الله ما را به‌سوی مردمی ستمکار که گناهان زشتی مرتکب می‌شوند فرستاده است.

**33.** تفسیر: تا سنگ‌هایی از گِل سخت‌شده بر آنها فرو فرستیم.

**34.** تفسیر: که - ای ابراهیم- نزد پروردگارت نشانه‌گذاری شده هستند و بر متجاوزان از حدود الله و سرسختان در کفر و گناهان فرستاده می‌شوند.

**35.** تفسیر: پس مؤمنانی را که در شهر قوم لوط بودند بیرون کردیم تا عذابی را که به مجرمان می‌رسد به آنها نرسد.

**36.** تفسیر: ولی در این شهر آنها جز یک خانواده مسلمان، یعنی اعضای خانوادۀ لوط علیه السلام، نیافتیم.

**37.** تفسیر: و در شهر قوم لوط، آثاری از عذاب را که بر وقوع عذاب بر آنها دلالت می‌کند باقی گذاشتیم تا هرکس از عذاب رنج‌آوری که به آنها رسید می‌ترسد پند بگیرد، و عمل آنها را مرتکب نشود و از این عذاب نجات یابد.

**38.** تفسیر: و در موسی علیه السلام آن‌گاه که او را با حجت‌های روشن به‌سوی فرعون فرستادیم، نشانه‌ای است برای کسی که از عذاب دردناک می‌ترسد.

**39.** تفسیر: اما فرعون با اعتماد به نیرو و لشکریانش از حق روی گرداند، و در مورد موسی علیه السلام گفت: او ساحری است که مردم را سحر می‌کند، یا دیوانه‌ای است که در آنچه می‌گوید نمی‌اندیشد.

**40.** تفسیر: پس او و تمام لشکریانش را گرفتیم و در دریا افکندیم، آن‌گاه غرق و نابود شدند، و فرعون به‌سبب تکذیب و ادعای معبود بودن، سزاوار سرزنش بود.

### تفسیر آیات 41 تا 50

**41.** تفسیر: و در عاد، قوم هود علیه السلام نشانه‌ای است برای کسی‌که از عذاب دردناک می‌ترسد آن‌گاه که بادی را که هیچ بارانی نداشت، و هیچ درختی را بارور نمی‌ساخت، و هیچ برکتی در آن نبود بر آنها فرو فرستادیم.

**42.** تفسیر: هیچ‌کس یا مال یا غیر آن دو را که بر آن می‌گذشت باقی نمی‌گذاشت مگر آن را ویران می‌کرد، و آن را چون استخوان‌های پوسیده و ریز ریز شده بر جای می‌گذاشت.

**43.** تفسیر: و در ثمود، قوم صالح علیه السلام نشانه‌ای است برای کسی‌که از عذاب دردناک می‌ترسد آن‌گاه که به آنها گفته شد: قبل ازاینکه اجل‌های‌تان به سر رسد از زندگی خویش بهره ببرید.

**44.** تفسیر: آن‌گاه از فرمان پروردگارشان سر باز زدند، و در برابر ایمان و طاعت بسیار تکبر ورزیدند، تا اینکه صاعقۀ عذاب آنها را فراگرفت درحالی‌که منتظر نزول آن بودند؛ زیرا سه روز قبل از نزول عذاب به آن وعده داده شده بودند.

**45.** تفسیر: پس نتوانستند عذابی را که پروردگارشان بر آنها نازل کرد از خودشان دفع کنند، و هیچ نیرویی نداشتند که به آن پناه برند.

**46.** تفسیر: و به تحقیق که قبل از اینها، قوم نوح را با غرق ‌کردن نابود کرده‌ایم، زیرا آنها مردم فاسق و نافرمان بودند، پس سزاوار کیفر او تعالی گشتند.

**47.** تفسیر: و آسمان را بسیار محکم بنا کردیم، و قطعاً ما اطرافش را وسعت بخشیدیم.

**48.** تفسیر: و زمین را برای ساکنانش مانند بستری گستردیم، و با این کار چه گسترانندگان خوبی هستیم.

**49.** تفسیر: و از هر چیزی دو گونه آفریدیم: مانند نر و ماده، آسمان و زمین، خشکی و دریا؛ تا یگانگی و قدرت الله را که هر چیزی را دو گونه آفرید، به یاد آورید.

**50.** تفسیر: و با فرمان‌برداری از الله و عدم نافرمانی از او، از کیفر الله به‌سوی پاداش او تعالی بگریزید، زیرا - ای مردم- من برای شما انذاردهنده‌ای آشکار از کیفر او هستم.

### تفسیر آیات 51 تا 60

**51.** تفسیر: و با الله معبود دیگری قرار ندهید تا او را به جای الله عبادت کنید، زیرا من برای شما انذاردهنده‌ای آشکار از این کار هستم.

**52.** تفسیر: مانند این تکذیبِ ساکنان مکه، امت‌های پیشین تکذیب کردند، چنان‌که هیچ رسولی از جانب الله نزدشان نیامد مگر اینکه در مورد او گفتند: ساحر، یا دیوانه‌ای است.

**53.** تفسیر: آیا کافران پیشین و متاخر، یکدیگر را بر تکذیب رسولان سفارش می‌کنند؟! نه، بلکه طغیان‌شان آنها را بر این کار جمع می‌کند (و وحدت عمل می‌دهد).

**54.** تفسیر: پس - ای رسول- از این تکذیب‌ کنندگان روی بگردان، که تو سزاوار نکوهش نیستی، چون آنچه را به‌سوی آنها رسالت یافتی به آنها رسانده‌ای.

**55.** تفسیر: ولی نباید رویگردانی تو از آنها تو را از پند و اندرز دادن آنها بازدارد، پس آنها را پند و اندرز بده، زیرا اندرز دادن به کسانی‌که به الله ایمان دارند سود می‌رساند.

**56.** تفسیر: و جن و انس را نیافریدم جز برای عبادت من به یگانگی، و آنها را نیافریدم تا شریکی برایم قرار دهند.

**57.** تفسیر: و از آنها رزق و روزی نمی‌خواهم، و از آنها نمی‌خواهم که به من غذا بدهند.

**58.** تفسیر: زیرا الله خود روزی‌دهندۀ بندگانش است، پس همگی به روزی او نیازمندند. ذات نیرومند استواری است که هیچ‌چیز بر او چیره نمی‌شود، و تمام جن‌ها و انسان‌ها در برابر نیروی او سبحانه فروتن هستند.

**59.** تفسیر: پس - ای رسول- برای کسانی‌که با تکذیب تو بر خودشان ستم کرده‌اند سهمی از عذاب مانند سهم یاران قبلی آنها است، که این عذاب سررسید مشخصی دارد، پس نباید قبل از فرا رسیدن سررسید عذاب از من بخواهند که آن را به تعجیل اندازم.

**60.** تفسیر: پس نابودی و تباهی باد بر کسانی‌که به الله کفر ورزیدند، و رسول‌شان را تکذیب کردند از روز قیامت که به فروفرستاده شدن عذاب بر آنها در آن روز وعده داده می‌شوند.

## پرسش‌های رایج درباره سوره ذاریات

### سوره ذاریات چند آیه دارد؟

سوره ذاریات 60 آیه دارد.

### ذاریات به چه معناست؟

ذاریات به معنای «بادهای پراکنده‌ساز» است.

### سوره ذاریات مکی است یا مدنی؟

سوره ذاریات سوره‌ای مکی است که در مکه نازل شد. این سوره در ترتیب نزول، 67مین سوره است.

### سوره ذاریات در کدام جزء قرآن است؟

سوره ذاریات در جزء 26 آغاز می‌شود و در جزء 27 پایان می‌یابد.

### سوره ذاریات چندمین سوره قرآن است؟

سوره ذاریات 51مین سوره قرآن است و پس از سوره ق و پیش از سوره طور قرار دارد.

### آیا می‌توانم تلاوت سوره ذاریات را اینجا بشنوم؟

بله. پخش‌کننده زیر آیات، سوره ذاریات را با صدای 9 قاری مشهور دارد؛ هنگام پخش، آیه‌ای که تلاوت می‌شود در فهرست آیات مشخص می‌شود.

- [سوره قبل 50. ق](https://yasinsurah.com/fa/sureh-qaf/)
- [سوره بعد 52. طور](https://yasinsurah.com/fa/sureh-at-tur/)

## اپلیکیشن سوره یس

یس و تمام قرآن را با ترجمه به 11 زبان بخوانید، تلاوت آیه به آیه را با صدای 9 قاری بشنوید و نشانه‌هایتان را در گوشی خود نگه دارید.

[App Store](https://apps.apple.com/ir/app/id6443493408) [Google Play](https://play.google.com/store/apps/details?id=tr.gen.suresi.yasin&hl=fa)
