سوره 102 از 114 · جزء 30
سوره تکاثر
8 آیه · مکی · ترتیب نزول: 16مین
سورهٔ تکاثر که نزولش در دورهٔ مکه پذیرفته شده، 8 آیه دارد. یادآوری میکند رقابت در مال و فزونی شمار، انسان را تا مرگ سرگرم میکند و از نعمتهای عطاشده بازخواست خواهد شد.
سوره تکاثر به عربی با ترجمه فارسی
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
به نام الله بخشندۀ مهربان
- 1
أَلۡهَىٰكُمُ ٱلتَّكَاثُرُ ﴿١﴾
زیادهخواهی، شما را به خود مشغول [و از یادِ پروردگار غافل] ساخت
- 2
حَتَّىٰ زُرۡتُمُ ٱلۡمَقَابِرَ ﴿٢﴾
تا [پایانِ] كارتان به گورستان رسید.
- 3
كَلَّا سَوۡفَ تَعۡلَمُونَ ﴿٣﴾
هرگز چنین نیست [که شما میپندارید]؛ به زودی خواهید دانست.
- 4
ثُمَّ كَلَّا سَوۡفَ تَعۡلَمُونَ ﴿٤﴾
باز [هم] چنین نیست؛ به زودی خواهید دانست.
- 5
كَلَّا لَوۡ تَعۡلَمُونَ عِلۡمَ ٱلۡيَقِينِ ﴿٥﴾
چنین نیست [که شما گمان میکنید]؛ اگر به دانشِ یقینی [و تردیدناپذیر، حقیقتِ قیامت را] میدانستید، [از زیادهخواهی و افتخار به اموال و فرزندانتان دست برمیداشتید].
- 6
لَتَرَوُنَّ ٱلۡجَحِيمَ ﴿٦﴾
سوگند که دوزخ را خواهید دید.
- 7
ثُمَّ لَتَرَوُنَّهَا عَيۡنَ ٱلۡيَقِينِ ﴿٧﴾
باز هم سوگند که آن را با چشم یقین خواهید دید؛
- 8
ثُمَّ لَتُسۡـَٔلُنَّ يَوۡمَئِذٍ عَنِ ٱلنَّعِيمِ ﴿٨﴾
آنگاه قطعاً در آن روز، از [تمام] نعمتها بازخواست خواهید شد.
شنیدن تلاوت سوره تکاثر
اطلاعات کوتاه
- سوره:
- 102 از 114
- معنای نام:
- افزونطلبی
- شمار آیات:
- 8
- محل نزول:
- مکه
- ترتیب نزول:
- 16
- جزء:
- 30
درباره سوره تکاثر
نام سوره از واژهٔ «التکاثر» در آیهٔ نخست گرفته شده که به معنای «رقابت در فزونی، فخرفروشی به فراوانی» است. در آیهٔ نخست اعلام میشود رقابت در فخرفروشی به فراوانی مال، فرزند و هوادار، انسانها را تا رسیدن به قبرها سرگرم کرده است. سوره پیامد غرق شدن در نعمتهای دنیا و فراموش کردن آخرت را با بیانی کوتاه و اثرگذار یادآوری میکند.
سوره 8 آیه دارد. در مصحف در جایگاه 102 و در جزء 30 قرآن قرار دارد؛ در ترتیب رایج نزول، سورهٔ 16 است. بیشتر علما آن را مکی دانستهاند؛ برخی با توجه به روایتی از ابیّ بن کعب در بخاری گفتهاند در مدینه نازل شده است.
زمان نزول سوره تکاثر
به نظر بیشتر علما سوره در دورهٔ مکه نازل شده است. در برخی منابع تفسیر نقل شده دو قبیلهٔ قریش بر سر پرجمعیتتر بودن رقابت کردند، چون شمارشان کافی نبود برای شمردن مردگان و فخرفروشی تا گورستان رفتند و سوره در پی آن نازل شد. اما این روایت با سند استواری نرسیده است.
سوره به هر رویدادی که مربوط باشد، نگرشی را نقد میکند که فزونی مال، فرزند و نفوذ را معیار برتری میداند. این رفتار تنها هشدار به جامعهٔ مکه آن دوران نیست، بلکه هر انسان غرق در نعمتهای دنیا و فراموشکنندهٔ آخرت را خطاب قرار میدهد.
موضوعات سوره تکاثر
سوره با اعلام اینکه رقابت در فزونی، انسانها را تا رسیدن به قبرها سرگرم کرده آغاز میشود. این عبارت بیان میکند انسان عمر را در گردآوری مال و شهرت میگذراند و تا آمدن مرگ هدف اصلی را فراموش میکند.
سپس هشدار «نه! بهزودی خواهید دانست» دو بار تکرار میشود. بیان میشود اگر با آگاهی قطعی (علمالیقین) میدانستند چنین رفتار نمیکردند. سپس اعلام میشود انسانها قطعاً جهنم را خواهند دید، آن هم با چشم خود و بیهیچ جای تردید (عینالیقین).
سوره با آیهٔ «سپس آن روز قطعاً از نعمتها بازخواست خواهید شد» پایان مییابد. بنا بر نقل مسلم، روزی که پیامبر (ص) و همراهان گرسنه بودند، پس از پذیرایی در خانهٔ مردی انصاری با خرما، گوشت و آب، ایشان به دوستان یادآوری کردند روز قیامت از این نعمت پرسیده میشود. آیه میآموزد حتی نعمتهای معمول مانند سلامت، امنیت و روزی امانت هستند.
فضیلت سوره تکاثر
بنا بر نقل مسلم از عبدالله بن شخیر، پیامبر (ص) این سوره را خواندند و سپس فرمودند: «فرزند آدم میگوید 'مالم، مالم'. ای فرزند آدم! آیا جز آنچه خوردی و تمام کردی، پوشیدی و کهنه کردی یا صدقه دادی و پیش فرستادی مالی داری؟».
این حدیث اندرز سوره علیه حرص گردآوری مال را توضیح میدهد. روایتی که حاکم و بیهقی نقل کردهاند و میگوید خواندن این سوره برابر خواندن هزار آیه است، نزد علمای حدیث ضعیف دانسته شده است.
توضیحات این سوره برای اپلیکیشن Yasin Suresi نوشته شده است.
تفسیر سوره تکاثر
توضیح کوتاه همه آیات سوره تکاثر، از ترجمه فارسی «المختصر فی تفسیر القرآن الکریم».
- 1
- ای مردم- بالیدن به اموال و فرزندان، شما را از طاعت الله بازداشت.
- 2
تا اینکه مُردید و وارد قبرهایتان شدید.
- 3
سزاوار نبود که فخرفروشی به اموال و فرزندان، شما را از طاعت الله بازدارد، بهزودی سرانجام این سرگرمی را خواهید دانست.
- 4
باز هم سرانجام آن را خواهید دانست.
- 5
اگر واقعاً و به یقین میدانستید که بهسوی الله برانگیخته میشوید، و شما را در قبال اعمالتان جزا خواهد داد؛ بهطور قطع به بالیدن به اموال و فرزندان سرگرم نمیشدید.
- 6
به الله سوگند که بهطور قطع در روز قیامت جهنم را میبینید.
- 7
باز هم در حقیقت آن را به صورت یقینی و بدون هیچ تردیدی میبینید.
- 8
آنگاه بهطور قطع الله در آن روز در مورد سلامتی و ثروت و سایر نعمتهایی که به شما ارزانی داشته است از شما میپرسد.
پرسشهای رایج درباره سوره تکاثر
سوره تکاثر چند آیه دارد؟
سوره تکاثر 8 آیه دارد.
تکاثر به چه معناست؟
تکاثر به معنای «افزونطلبی» است.
سوره تکاثر مکی است یا مدنی؟
سوره تکاثر سورهای مکی است که در مکه نازل شد. این سوره در ترتیب نزول، 16مین سوره است.
سوره تکاثر در کدام جزء قرآن است؟
سوره تکاثر در جزء 30 است.
سوره تکاثر چندمین سوره قرآن است؟
سوره تکاثر 102مین سوره قرآن است و پس از سوره قارعه و پیش از سوره عصر قرار دارد.
آیا میتوانم تلاوت سوره تکاثر را اینجا بشنوم؟
بله. پخشکننده زیر آیات، سوره تکاثر را با صدای 9 قاری مشهور دارد؛ هنگام پخش، آیهای که تلاوت میشود در فهرست آیات مشخص میشود.
اپلیکیشن سوره یس
یس و تمام قرآن را با ترجمه به 11 زبان بخوانید، تلاوت آیه به آیه را با صدای 9 قاری بشنوید و نشانههایتان را در گوشی خود نگه دارید.