سوره 106 از 114 · جزء 30
سوره قریش
4 آیه · مکی · ترتیب نزول: 29مین
سورهٔ قریش در دورهٔ مکه نازل شده و 4 آیه دارد. با یادآوری نعمت سفرهای تجاری امن، فراوانی و امنیت عطاشده به قریش، آنان را به بندگی پروردگار این خانه دعوت میکند.
سوره قریش به عربی با ترجمه فارسی
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
به نام الله بخشندۀ مهربان
- 1
لِإِيلَٰفِ قُرَيۡشٍ ﴿١﴾
برای [سپاسگزاری از] همبستگی و اُنس قریش،
- 2
إِۦلَٰفِهِمۡ رِحۡلَةَ ٱلشِّتَآءِ وَٱلصَّيۡفِ ﴿٢﴾
[همان] همبستگی و اُنسِ آنان در سفرهای زمستانی [به یَمَن] و تابستانی [به شام]؛
- 3
فَلۡيَعۡبُدُواْ رَبَّ هَٰذَا ٱلۡبَيۡتِ ﴿٣﴾
باید پروردگارِ خانۀ کعبه را عبادت کنند؛
- 4
ٱلَّذِيٓ أَطۡعَمَهُم مِّن جُوعٖ وَءَامَنَهُم مِّنۡ خَوۡفِۭ ﴿٤﴾
همان [پروردگاری] که آنان را از گرسنگی [رهانید، به آنان] خوراک داد و از وحشت و ترس ایمن نمود.
شنیدن تلاوت سوره قریش
اطلاعات کوتاه
- سوره:
- 106 از 114
- معنای نام:
- قریش
- شمار آیات:
- 4
- محل نزول:
- مکه
- ترتیب نزول:
- 29
- جزء:
- 30
درباره سوره قریش
نام سوره از واژهٔ «قریش» در آیهٔ نخست گرفته شده که نام قبیلهٔ مکی پیامبر (ص) است. به سبب واژهٔ «ایلاف» در آیهٔ نخست، سورهٔ «ایلاف» نیز نامیده شده است.
سوره مکی است و 4 آیه دارد. در مصحف در جایگاه 106 و در جزء 30 قرآن قرار دارد؛ در ترتیب رایج نزول، سورهٔ 29 است. چون از نظر معنا پیوند محکمی با فیل، پیش از خود، دارد، نقل شده برخی علما این دو را یک سوره دانستهاند. اما در مصحف جدا نوشته شدهاند و اکثریت بزرگ علما نیز چنین پذیرفتهاند.
زمان نزول سوره قریش
سوره در سالهای نخست دورهٔ مکه نازل شد. سبب نزول ویژهای در منابع نقل نشده است.
قبیلهٔ قریش به سبب اعتبار حاصل از خدمت به کعبه، میتوانست در شبهجزیرهٔ عربستان با امنیت تجارت کند. بنا بر توضیح رایج مفسران، کاروانهای قریش زمستان به یمن و تابستان به منطقهٔ شام میرفتند. این امنیت در فضایی که غارت و درگیری رایج بود، با حفظ کعبه در ماجرای فیل نیز استوار شده بود. سوره سرچشمهٔ این نعمتها را به قریش یادآوری و آنان را به بندگی پروردگار این خانه به جای بتها دعوت میکند.
موضوعات سوره قریش
سوره با یادآوری نعمتی آغاز میشود که قریش به آن خو گرفته و پیوند یافته و میتوانست سفرهای زمستان و تابستان را با امنیت انجام دهد. واژهٔ ایلاف معانی خو گرفتن، انس یافتن و ادامه دادن با امنیت را دارد.
سپس در برابر این نعمت از قریش خواسته میشود پروردگار این خانه، یعنی کعبه، را بندگی کنند. بدینسان تأکید میشود امتیاز همسایگی کعبه به جای روی آوردن به بتها، تنها عبادت خدا را میطلبد.
سوره با معرفی خدا به عنوان پروردگاری که «آنان را از گرسنگی نجات داد و غذا داد و از ترس ایمن کرد» پایان مییابد. این دو نعمت، روزی و امنیت، اساسیترین نیازهای زندگی انساناند. سوره میآموزد بخشندهٔ این نعمتها سزاوار شکر است و شکر با بندگی او ادا میشود.
فضیلت سوره قریش
در حدیثی که از امّ هانی نقل شده، هفت برتری که خداوند به قریش داده برشمرده میشود؛ یکی از آنها نازل شدن سورهای است که در قرآن فقط از آنان سخن میگوید، یعنی همین سوره. آلبانی این روایت را حسن دانسته، ابن جوزی و ذهبی اما ضعیف شمردهاند. حدیث صحیحی که برای خواننده این سوره ثواب یا روزی معینی وعده داده باشد نیز شناخته نشده است.
سوره با یادآوری اینکه سیرکنندهٔ گرسنه و ایمنکنندهٔ ترسیده خداست، خواننده را به سپاس و بندگی فرا میخواند؛ و نباید فراموش کرد که طلب روزی از خدا همیشه مشروع است. قبیلهای که سوره مخاطب قرار داده، تبار خود پیامبر (ص) است. بنا بر روایت مسلم از واثله بن اسقع، او فرموده است که خداوند از فرزندان اسماعیل کنانه را، از کنانه قریش را، از قریش بنیهاشم را و از آنان مرا برگزید.
توضیحات این سوره برای اپلیکیشن Yasin Suresi نوشته شده است.
تفسیر سوره قریش
توضیح کوتاه همه آیات سوره قریش، از ترجمه فارسی «المختصر فی تفسیر القرآن الکریم».
- 1
به خاطر عادت و خوگرفتن قریش.
- 2
به سفر ایمن زمستانی بهسوی یمن، و سفر ایمن تابستانی بهسوی شام.
- 3
پس باید الله پروردگار این خانۀ حرمتدار را که سفر مذکور را برایشان آسان کرد، به یگانگی عبادت کنند و هیچکس را با او شریک نگردانند.
- 4
همان ذاتیکه با حرمتدار کردن حرم و ساکنانش در دل عربها، ساکنانش را در گرسنگی غذا داد، و از ترس ایمن کرد.
پرسشهای رایج درباره سوره قریش
سوره قریش چند آیه دارد؟
سوره قریش 4 آیه دارد.
قریش به چه معناست؟
قریش به معنای «قریش» است.
سوره قریش مکی است یا مدنی؟
سوره قریش سورهای مکی است که در مکه نازل شد. این سوره در ترتیب نزول، 29مین سوره است.
سوره قریش در کدام جزء قرآن است؟
سوره قریش در جزء 30 است.
سوره قریش چندمین سوره قرآن است؟
سوره قریش 106مین سوره قرآن است و پس از سوره فیل و پیش از سوره ماعون قرار دارد.
آیا میتوانم تلاوت سوره قریش را اینجا بشنوم؟
بله. پخشکننده زیر آیات، سوره قریش را با صدای 9 قاری مشهور دارد؛ هنگام پخش، آیهای که تلاوت میشود در فهرست آیات مشخص میشود.
اپلیکیشن سوره یس
یس و تمام قرآن را با ترجمه به 11 زبان بخوانید، تلاوت آیه به آیه را با صدای 9 قاری بشنوید و نشانههایتان را در گوشی خود نگه دارید.